achtergrond

Het is de Nederlandse overheid ernst met het terugdringen van geluidsoverlast door het spoorwegverkeer. Naar verwachting zal het goederenvervoer per spoor in 2020 meer dan verdubbeld zijn. De uitdaging is de geluidsoverlast door treinverkeer te verminderen, terwijl het railvervoer tegelijkertijd de mogelijkheid om te groeien wordt geboden. Binnen het Innovatieprogramma Geluid onderzoeken de Fluistertreinen-pilots de mogelijkheden voor geluidsmaatregelen aan de bron.

De vraag wanneer er sprake is van geluidsoverlast is minder makkelijk te beantwoorden dan op het eerste gezicht lijkt. Het is niet mogelijk te zeggen of 10 dB wel geluidsoverlast is en 9 dB niet. Dat is afhankelijk van allerlei factoren, zoals de mate, de intensiteit en de frequentie van het geluid. Maar het is ook persoonsafhankelijk. Kijk voor meer informatie over geluidsoverlast en decibellen op 'Wat is geluidsoverlast?'.

Feit is dat van het totale spoorwegverkeer het goederenvervoer de meeste geluidsoverlast veroorzaakt. Dat komt onder meer omdat de Nederlandse reizigerstreinen bijna allemaal zijn uitgerust met schijfremmen. Deze drukken - in tegenstelling tot remsystemen met remblokken van goederentreinen - tijdens het remmen niet op het loopvlak van het wiel. Daardoor ruwen ze de treinwielen ook niet op. Het rolgeluid van een trein, het ‘gedender’ of bonken van een doorgaande trein, wordt veroorzaakt door ruwheid van de treinwielen en de rails. Hoe ruwer de rails en de wielen zijn, des te groter zal het rolgeluid zijn. De snelheid van een trein is hierbij ook van invloed.

Daarbij rijden goederentreinen ook vaak ’s nachts en valt hun geluid in de stilte extra op. Behalve rolgeluid zijn er nog een aantal manieren waarop treinen geluidsoverlast veroorzaken. Booggeluid (het gepiep dat ontstaat als een trein door een bocht in de rails rijdt), het geluid van remmen en van het aan- en afkoppelen van wagens zijn andere vormen van geluidsoverlast. Het project Fluistertrein richt zich echter alleen op de terugdringing van het rolgeluid.